1. შესავალი

საქართველოს ერთ-ერთი მიზანია გახდეს საინფორმაციო ტექნოლოგიების ცენტრი რეგიონში და 2011 წლიდან ქვეყანა საერთაშორისო ინვესტიციების მოზიდვასა და IT ბიზნესის სტიმულირებას ახდენს. ჯერ კიდევ 2011 წლის 1 იანვრიდან ამოქმედდა კანონი საინფორმაციო ტექნოლოგიების ზონების შესახებ, ცვლილებები შევიდა საგადასახადო კოდექსში და განხორციელდა მთავრობის დადგენილება ვირტუალური ზონის IT კომპანიის სტატუსის პროცედურებისა და პირობების შესახებ, რომელიც ადგენს მნიშვნელოვან მარეგულირებელ და საგადასახადო შეღავათებს და მიმზიდველს. გარემო ექსპორტზე ორიენტირებული IT კომპანიებისთვის.

მოდით ავხსნათ, რას ნიშნავს ვირტუალური ზონის IT კომპანია და რა უპირატესობებით სარგებლობენ ეს სუბიექტები.

ვირტუალური ზონის IT კომპანია არის იურიდიული პირი, რომელიც ახორციელებს საინფორმაციო ტექნოლოგიების საქმიანობას და მინიჭებული აქვს შესაბამისი სტატუსი.

საინფორმაციო ტექნოლოგიები (IT) განისაზღვრება კანონით. ეს ნიშნავს – კომპიუტერული საინფორმაციო სისტემების შესწავლას, მხარდაჭერას, განვითარებას, დიზაინს, წარმოებას და დანერგვას, რის შედეგადაც მიიღება პროგრამული პროდუქტები. უნდა აღინიშნოს, რომ საინფორმაციო ტექნოლოგიების განმარტება ძალიან ფართოა და აერთიანებს მრავალ აქტივობას.

2. ვირტუალური ზონის IT კომპანიის უპირატესობები

ვირტუალური ზონის IT კომპანია თავისუფლდება:

• სპეციალური რეგულაციებიარ სჭირდებათ ლიცენზიები, ნებართვები და სხვა მარეგულირებელი დოკუმენტები თავიანთი საქმიანობის განსახორციელებლად;
• კორპორატიული საშემოსავლო გადასახადი (15%)გადასახადი საქართველოს ფარგლებს გარეთ ვირტუალური ზონის IT კომპანიის მიერ შექმნილი საინფორმაციო ტექნოლოგიების მიწოდებით მიღებულ მოგებაზე;
• დღგ (18%)საქართველოს ფარგლებს გარეთ დღგ-ით მიწოდების გადასახადი ინფორმაციული ტექნოლოგიების (ITs);
• საექსპორტო გადასახადებისაექსპორტო გადასახადები საქართველოს საბაჟო ტერიტორიიდან ვირტუალური ზონის IT კომპანიის მიერ შექმნილი საინფორმაციო ტექნოლოგიების ექსპორტზე.

აღსანიშნავია, რომ ვირტუალური ზონის IT კომპანიას შეიძლება ერთდროულად ჰქონდეს სხვა ეკონომიკური საქმიანობა ან ოპერირება. მაგრამ ამ სტატუსის გამოყენება მხოლოდ ინფორმაციული ტექნოლოგიების სფეროშია დაშვებული. ვირტუალური ზონის IT კომპანიის მიერ შემუშავებული IT-ის საქართველოს ტერიტორიის შიგნით ან მის ფარგლებს გარეთ მიწოდებით შემოსავლის მიღებასთან დაკავშირებული ხარჯები გამოიქვითება მთლიანი შემოსავლიდან ტერიტორიის ფარგლებში IT მიწოდებით მიღებული შემოსავლის წილის პროპორციულად. საქართველოს.
აქვე აღვნიშნავთ ერთ მნიშვნელოვან დეტალსაც. თუ ვირტუალური ზონის IT კომპანიას ეკისრება გარკვეული ხარჯები (როგორიცაა ოფისის დაქირავება, ჰოსტინგი და ა.შ. და არა ხელფასი), რომელიც დაკავშირებულია მის საქმიანობასთან, მას შეუძლია დარეგისტრირდეს დღგ-ს გადამხდელად და მიიღოს და გამოიქვითოს დღგ ამ ხარჯებზე სხვა გადასახადებიდან. ეს იმიტომ, რომ საქართველოს ფარგლებს გარეთ IT სერვისების ან პროდუქტების გაყიდვა გათავისუფლებულია დღგ-სგან გამოქვითვის უფლებით. თუ ვირტუალური ზონის IT კომპანია დაიქირავებს თანამშრომელს, მაშინ საგადასახადო შეღავათები არ ვრცელდება მისთვის გადახდილ ხელფასზე და იბეგრება ჩვეულებრივად 20%-მდე.

3. მაგალითი

გიორგი, რომელიც არის პროგრამისტი, დაარსდა კომპანია და მიიღო Virtual Zone IT Company-ის სტატუსი 2019 წელს. გიორგი ქმნის/ამუშავებს კომპიუტერულ პროგრამულ უზრუნველყოფას მობილური აპლიკაციებით და ყიდის ლიცენზიებს საქართველოს ფარგლებს გარეთ Virtual Zone IT Company-ის სახელით. მთლიანი წმინდა მოგება 200 000 ლარის ოდენობით იქნა მიღებული 2019 წელს გაყიდვიდან და სრულად განაწილდა დივიდენდის სახით. იმის გამო, რომ საქართველოს საგადასახადო კოდექსით დღგ-ის გადამხდელად დარეგისტრირება სავალდებულოა მას შემდეგ, რაც შემოსავალი 100 000 ლარს გადააჭარბებს, ხოლო 2019 წელს ვირტუალური ზონის IT კომპანიის შემოსავალი 200 000 ლარს გადააჭარბებს, გიორგის რეგისტრაცია არ სჭირდება. მისი კომპანია და გადაიხადე დღგ. უფრო მეტიც, ის თავისუფლდება კორპორატიული საშემოსავლო გადასახადისგან, რაც იმას ნიშნავს, რომ ბიუჯეტში იხდის მხოლოდ 10 000 ლარს (200 000 * 5%) და გიორგი მიიღებს 190 000 ლარის წმინდა თანხას, როგორც ფიზიკური პირი.

4. ვირტუალური ზონის IT კომპანიის სტატუსის მინიჭების პირობები

ვირტუალური ზონის IT კომპანიის სტატუსის მისაღებად კანდიდატმა უნდა მიმართოს საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს. კანდიდატი ელექტრონულად ავსებს ვებგვერდზე www.newzone.mof.ge განთავსებულ სააპლიკაციო ფორმას, რომელიც ეგზავნება ფინანსურ ანალიტიკურ სამსახურს. განაცხადს უნდა დაერთოს ბოლო სამი წლის განმავლობაში შესრულებული საინფორმაციო-ტექნოლოგიური პროექტების ჩამონათვალი (ასეთის არსებობის შემთხვევაში). ფინანსური ანალიტიკური სამსახური უფლებამოსილია მოითხოვოს დამატებითი ინფორმაცია კანდიდატის საინფორმაციო-ტექნოლოგიურ საქმიანობასთან დაკავშირებით. სტატუსი დაინტერესებულ სუბიექტს სტატუსის მინიჭების თაობაზე განცხადებიდან არაუგვიანეს 10 სამუშაო დღისა ენიჭება.

ვირტუალური ზონის IT კომპანიის სტატუსი გაიცემა უვადოდ, თუ არ არსებობს მისი გაუქმების მიზეზი.                               

აღსანიშნავია, რომ სტატუსი გაიცემა მხოლოდ იურიდიულ პირებზე (არა ფიზიკურ პირებზე) და არ საჭიროებს გამოცდილებას. უფრო მეტიც, ის არ მოითხოვს ან აწესებს რაიმე შეზღუდვას საწარმოს საწყის კაპიტალზე, დირექტორებზე, დამფუძნებლებზე და თანამშრომლებზე. ასე რომ თქვენ შეგიძლიათ დაარეგისტრიროთ კომპანია და შემდეგ დაუყოვნებლივ მიმართოთ სტატუსს. თუმცა, რა თქმა უნდა, ინფორმაციული ტექნოლოგიების საქმიანობაში გარკვეული გამოცდილების ქონა ან უცხოელ კლიენტთან კონტრაქტი გააადვილებს სტატუსის მიღებას.

5. ვირტუალური ზონის IT კომპანიის სტატუსის გაუქმება

საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს ფინანსური ანალიტიკური სამსახური ვირტუალური ზონის IT კომპანიის სტატუსს უხსნის: ა) თუ მიღებული სტატუსი გამოიყენება გადასახადების გადახდის თავიდან ასაცილებლად მოქმედი კანონმდებლობის შესაბამისად; ბ) ელექტრონული განაცხადის საფუძველზე, რომელიც იგზავნება ვებგვერდის მეშვეობით. სტატუსის გაუქმების შემთხვევაში ფინანსური ანალიტიკური სამსახური უზრუნველყოფს ელექტრონული სერტიფიკატის წაშლას ფინანსური ანალიტიკური სამსახურის ვებგვერდიდან (www.fas.ge).

6. დასკვნა

ვირტუალური ზონის IT კომპანიას აქვს მნიშვნელოვანი საგადასახადო და მარეგულირებელი შეღავათები. ის ქმნის ძალიან მიმზიდველ ბიზნეს გარემოს ინფორმაციული ტექნოლოგიების სფეროში მომუშავე ადამიანებისთვის. სტატუსზე მოთხოვნა დროთა განმავლობაში იზრდება და შესაბამისად მისი მოპოვებაც რთულდება. თუ ადრე მხოლოდ გარკვეული ინფორმაციის წარდგენის საფუძველზე იღებდნენ, დღეს გარკვეული ინფორმაციის დაზუსტება და დამატებითი დოკუმენტაციის წარდგენა შეიძლება საჭირო გახდეს.

საინფორმაციო ტექნოლოგიები საქართველოში ჯერ კიდევ არ არის ისეთი განვითარებული, რომ ჰქონდეს დაკავშირებული სერვისების მნიშვნელოვანი ექსპორტი. ამიტომ ვირტუალური ზონის IT კომპანიის სტატუსის მოთხოვნა ძირითადად უცხოელებისგან მოდის. მათ შეუძლიათ ჩამოაყალიბონ კომპანია და მიიღონ სტატუსი საქართველოში დისტანციურად, ქვეყანაში ჩასვლის გარეშეც. დამატებითი ინფორმაციისთვის ან სტატუსის მოპოვებაში დახმარების მისაღებად დაგვიკავშირდით.